تنها این کشورها به سه اقیانوس بزرگ جهان راه دارند!
به گزارش کادایف، در جغرافیای نوینِ مبتنی بر مدل «پنج اقیانوس»، تنها سه کشور روسیه، کانادا و ایالات متحده آمریکا به صورت قطعی و از راه خاک اصلی خود به سه اقیانوس آرام، اطلس و منجمد شمالی متصل هستند؛ هرچند با به رسمیت شناختن «اقیانوس منجمد جنوبی»، پای سه کشور استرالیا، آفریقای جنوبی و شیلی هم به این لیست باز می شود.
تینا مزدکی_سه کشور به صورت بطورکامل واضح و مستقیم با سه اقیانوس جهان مرز ساحلی دارند: روسیه، کانادا و ایالات متحده. هر یک از این کشورها دارای خطوط ساحلی مستقیم در اقیانوس های آرام، اطلس و منجمد شمالی هستند. با این وجود، از زمان به رسمیت شناخته شدن «اقیانوس منجمد جنوبی» به عنوان پنجمین اقیانوس جهان توسط «اداره ملی اقیانوسی و جوی آمریکا» (NOAA) در فوریه ۲۰۲۱ و «انجمن ناشران ملی جغرافیایی» ناسیونال جئوگرافیک در ژوئن ۲۰۲۱، با اتکا به تفاسیر گسترده تر جغرافیایی، نام سه کشور دیگر نیز وارد این گفتگو می شود: استرالیا (اقیانوس های آرام، هند و منجمد جنوبی)، آفریقای جنوبی (اطلس، هند و منجمد جنوبی) و شیلی (آرام، اطلس در منطقه دماغه هورن، و اقیانوس منجمد جنوبی از راه ادعای مالکیت ارضی بر قطب جنوب).
از طرف دیگر، دو کشور فرانسه و بریتانیا نیز بواسطه قلمروهای فرامرزی خود به چهار اقیانوس از پنج اقیانوس جهان دسترسی دارند که آنها را در دسته ای منحصربه فرد قرار می دهد. بطور کلی، لیست کامل این کشورها به این بستگی دارد که مرزهای اقیانوس منجمد جنوبی را چقدر سخت گیرانه ترسیم نماییم و آیا قلمروهای فرامرزی را جزئی از خاک اصلی کشور به شمار آوریم یا خیر.
اقیانوس های پنج گانه امروز برای بخش عمده آموزش جغرافیا در قرن بیستم از مدل «چهار اقیانوس» استفاده می شد: آرام، اطلس، هند و منجمد شمالی. اقیانوس منجمد جنوبی (آب های اطراف قاره قطب جنوب) در دستورالعمل های سال ۱۹۳۷ «سازمان بین المللی هیدروگرافی» (IHO) به رسمیت شناخته شده بود، اما این سازمان در سال ۱۹۵۳ به سبب اختلافات موجود، این نام گذاری را لغو نمود و برای دهه ها، آب های اطراف قطب جنوب به عنوان امتداد جنوبی اقیانوس های اطلس، آرام و هند درنظر گرفته می شدند.
مدل پنج اقیانوسی در اواخر دهه ۱۹۹۰ باردیگر عنوان شد. «هیئت نامهای جغرافیایی ایالات متحده» در سال ۱۹۹۹ اقیانوس منجمد جنوبی را به عنوان یک پهنه آبی متمایز به رسمیت شناخت. سازمان IHO پیشنویس تعریف جدیدی را در سال ۲۰۰۰ تدوین کرد (که مرز شمالی اقیانوس منجمد جنوبی را در مدار ۶۰ درجه عرض جغرافیایی جنوبی قرار می داد)، اما کشورهای عضو هنوز آنرا به صورت رسمی تصویب نکرده اند.
با این وجود، اداره NOAA آمریکا در فوریه ۲۰۲۱ بطور رسمی این اقیانوس را به رسمیت شناخت و نشنال جئوگرافیک نیز که از زمان شروع انتشار نقشه هایش در سال ۱۹۱۵ تنها چهار اقیانوس را ثبت می کرد، در روز جهانی اقیانوس ها (۸ ژوئن ۲۰۲۱)، اقیانوس منجمد جنوبی را به نقشه های خود افزود. اکنون بیشتر نهادهای علمی بزرگ و سیستم های آموزشی جهان از مدل پنج اقیانوسی استفاده می نمایند.
از نظر مساحت، اقیانوس آرام بزرگ ترین است (حدود ۶۳ میلیون مایل مربع)، و بعد از آن اطلس (۴۱ میلیون)، هند (۲۷ میلیون)، منجمد جنوبی (۷.۸ میلیون) و منجمد شمالی (۵.۴ میلیون) قرار دارند. این پنج اقیانوس در مجموع تقریبا ۷۱ درصد از سطح زمین را پوشش می دهند و حدود ۹۷ درصد از آب های سیاره را در خود جای داده اند.
سه کشوری که مستقیماً مرز ساحلی با سه اقیانوس دارند روسیه، کانادا و ایالات متحده همگی دارای خطوط ساحلی پیوسته در خاک اصلی خود با سه اقیانوس آرام، اطلس و منجمد شمالی هستند.
روسیه روسیه بزرگ ترین کشور جهان از نظر مساحت (حدود ۶.۶ میلیون مایل مربع یا ۱۷.۱ میلیون کیلومتر مربع) است که در امتداد یازده منطقه زمانی گسترده شده و بخش بزرگی از شرق اروپا و شمال آسیا را اشغال کرده است. این کشور با ۱۴ کشور مرز زمینی و با ژاپن و ایالات متحده مرز دریایی دارد. کرانه ساحلی روسیه در اقیانوس منجمد شمالی، طولانی ترین مرز ساحلی در بین تمام کشورهاست که از میان دریاهای سفید، بارنتز، کارا، لاپتف، سیبری شرقی و چوکچی می گذرد.
کرانه ساحلی آن در اقیانوس آرام نیز دریاهای برینگ، اوخوتسک و ژاپن را پوشش می دهد. اتصال روسیه به اقیانوس اطلس غیرمستقیم است (روسیه خط ساحلی مستقیم در اقیانوس اطلس باز ندارد)، اما از راه دریای بالتیک در سن پترزبورگ و منطقه برون بوم کالینینگراد، و دریای سیاه در سوچی و کریمه (که هر دو از دریاهای حاشیه ای سیستم اطلس به شمار می روند) به این اقیانوس متصل می شود.
باریک ترین نقطه میان روسیه و ایالات متحده در تنگه برینگ قرار دارد، جایی که جزایر دیومد تنها ۲.۴ مایل (۳.۸ کیلومتر) از یکدیگر فاصله دارند: دیومد بزرگ (متعلق به روسیه که جزیره راتمانوف نیز نامیده می شود) و دیومد کوچک (متعلق به آمریکا). خود این تنگه، دریای برینگ (اقیانوس آرام) در جنوب را از دریای چوکچی (اقیانوس منجمد شمالی) در شمال جدا می کند و آنرا به تنها گذرگاه دریایی طبیعی میان اقیانوس آرام و منجمد شمالی تبدیل می سازد. خط بین المللی زمان از میان این دو جزیره می گذرد.
کانادا کانادا دومین کشور بزرگ جهان از نظر مساحت (حدود ۳.۸۵ میلیون مایل مربع یا ۹.۹۸ میلیون کیلومتر مربع) است و طولانی ترین خط ساحلی را در بین تمام کشورهای جهان دارد: ۱۵۱، ۰۱۹ مایل (۲۴۳، ۰۴۲ کیلومتر) بر مبنای کتاب حقایق جهانی سیا (CIA)، که بیشتر از شش برابر طول خط ساحلی روسیه است. یازده استان و قلمرو از مجموع سیزده استان و قلمرو کانادا حداقل با یک اقیانوس هم مرز هستند و تنها دو استان آلبرتا و ساسکاچوان بطورکامل در خشکی محصورند. ساحل اقیانوس آرام در استان بریتیش کلمبیا واقع شده است؛ ساحل اطلس در نیوفاندلند و لابرادور، کبک، نیوبرانزویک، نوا اسکوشیا و جزیره پرنس ادوارد قرار دارد؛ و ساحل منجمد شمالی در یوکان، قلمروهای شمال غربی، نوناووت و بخش های شمالی کبک و مانیتوبا (که خط ساحلی خلیج هادسون در آن بر مبنای بیشتر تعاریف بخشی از حوضه منجمد شمالی محسوب می شود) واقع شده است.
ادامه این مطلب را در«کدام کشورها به سه اقیانوس بزرگ جهان راه دارند؟»، بخوانید.
به طور خلاصه، اقیانوس منجمد جنوبی (آب های اطراف قاره قطب جنوب) در دستورالعمل های سال ۱۹۳۷ سازمان بین المللی هیدروگرافی (IHO) به رسمیت شناخته شده بود، اما این سازمان در سال ۱۹۵۳ به جهت اختلافات موجود، این نام گذاری را لغو نمود و برای دهه ها، آب های اطراف قطب جنوب بعنوان امتداد جنوبی اقیانوس های اطلس، آرام و هند در نظر گرفته می شدند. یازده استان و قلمرو از مجموع سیزده استان و قلمرو کانادا حداقل با یک اقیانوس هم مرز هستند و تنها دو استان آلبرتا و ساسکاچوان بطورکامل در خشکی محصورند. ساحل اقیانوس آرام در استان بریتیش کلمبیا واقع شده است؛ ساحل اطلس در نیوفاندلند و لابرادور، کبک، نیوبرانزویک، نوا اسکوشیا و جزیره پرنس ادوارد قرار دارد؛ و ساحل منجمد شمالی در یوکان، قلمروهای شمال غربی، نوناووت و بخش های شمالی کبک و مانیتوبا (که خط ساحلی خلیج هادسون در آن بر اساس بیشتر تعاریف بخشی از حوضه منجمد شمالی محسوب می شود) واقع شده است.
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب